Een journalist aan wie ik dit artikel had gedeeld, vroeg mij waarom ik het niet op de website had geplaatst. Daar heeft hij eigenlijk gelijk in, dus daarom alsnog. Op de afbeelding, staan twee werktuigen die de meeste kenners niet direct zouden verwachten. Ze komen namelijk uit de contextlaag van een pre-Neanderthaler-site, in Frankrijk en toegeschreven aan Homo heidelbergensis. Wanneer je kijkt naar hoe verfijnd deze objecten zijn gemaakt, lijken voor mij de gebruikelijke tijdslijnen en typologische indelingen uit elkaar te vallen.
Dit roept een fundamentele vraag op: waar ligt eigenlijk de overgang tussen verschillende steentechnologische culturen? En zo ja, waarom zou de moderne mens, Homo sapiens, geen vuistbijlen meer hebben gemaakt, terwijl deze werktuigen honderdduizenden jaren lang functioneel bleven, alleen tot in het begin van het Laat-Paleolithicum?
De vondst suggereert dat technologische tradities mogelijk minder strikt aan één mensensoort of periode gebonden zijn dan vaak wordt aangenomen.
In de archeologie wordt vaak gesproken over glanzende patina op vuursteenartefacten. Die glans wordt meestal gezien als een teken van gebruik, ouderdom of bepaalde bodemomstandigheden. Toch bestaat er een minder besproken fenomeen dat minstens zo belangrijk kan zijn voor de interpretatie van vuurstenen vondsten: het dof worden van vuursteen door processen in de bodem, ook wel aangeduid als bodem-“dulling”.
Hoewel vuursteen doorgaans bekendstaat om zijn harde, glasachtige oppervlak, kan dat uiterlijk aanzienlijk veranderen wanneer een artefact gedurende lange tijd in de bodem ligt. Archeologen richten zich in publicaties vaak op glanspatina, vooral wanneer die gerelateerd is aan gebruikssporen, maar in werkelijkheid kan vuursteen ook juist zijn glans verliezen.
Chemische veranderingen onder de grond
Vuursteen bestaat voornamelijk uit siliciumdioxide (SiO?), maar bevat vaak ook kleine hoeveelheden calciumcarbonaat. Dat calcium is een overblijfsel van de krijtafzettingen waarin vuursteen oorspronkelijk gevormd werd. Wanneer vuursteen langdurig in de bodem ligt, kunnen chemische processen het oppervlak langzaam aantasten. Een belangrijk mechanisme hierbij is decalcification, oftewel ontkalking. In bodems waar organische zuren aanwezig zijn, bijvoorbeeld door humus of vegetatie, kan calciumcarbonaat geleidelijk uit het oppervlak van de vuursteen worden opgelost. Harry Huisman had daar ergens ooit een mooie afbeelding van online gezet bij het Hunnebednieuwscafe over vuursteen, waar de buitenkant van het vuursteen wit was uitgeslagen door ontkalking met Witte patina. De witte patinalaag kan ook millimeters dik zijn. De witte kleur ontstaat door veranderingen in de microscopisch fijne structuur van vuursteen.
Vuursteen die zich in zandafzettingen bevindt en later door veen wordt bedekt, kan eveneens een witte patina ontwikkelen. Humuszuren uit het veen zijn namelijk in staat om vuursteen chemisch aan te tasten. In de zure zandbodems van Drenthe verloopt de vorming van deze witte patina doorgaans echter erg langzaam beschrijft Huisman in zijn hunebednieuwscafe artikel.
Dus, vuursteensoorten die fossiele kalkresten bevatten zijn hiervoor meer gevoelig. De meest geschikte vuursteen om werktuigen van te maken bestaat juist grotendeels uit zuiver siliciumdioxide en bevat weinig fossiele (kalk)resten calciumcarbonaat. Wanneer uit vuursteen de kalkcomponent wordt opgelost, kan het oppervlak van het artefact doffer en minder glanzend worden. Wanneer die kalk schil op het vuursteen helemaal is opgelost kan dat de niet glimmende artefacten verklaren?
Het resultaat is een subtiele maar duidelijke verandering: het oppervlak wordt matter, minder reflecterend en soms licht krijtachtig van uiterlijk. Waar vers gebroken vuursteen vaak een glasachtige glans heeft, kan een lang begraven stuk juist een diffuse, doffe reflectie vertonen. Als het artefact dan heel oud is, Krijg je mogelijk de stenen die Marcel Boersma in zijn artikel op deze website Gelijkvormigheid toont. Artefactzoekers, vooral in Noord-Nederland, zullen deze wit uitgeloogde vuursteen waarschijnlijk herkennen tijdens hun zoektochten. In veel gevallen vertonen dergelijke stukken een matte, soms licht krijtachtige patina, veroorzaakt door langdurige chemische processen in de bodem.
Dit is vaak pas het begin van een afbraakproces waarbij kalk geleidelijk uit het vuursteen wordt onttrokken. Maar wat weten we eigenlijk over de veel langdurigere processen die daarna plaatsvinden, wanneer kalkhoudend (vuur)steen duizenden jaren in de bodem blijft liggen? De steen kan dan matter, doffer of soms poreuzer worden. Witte patina op vuursteen kan ook verdwijnen door verwering of mechanische slijtage in de bodem. Wanneer deze witte patinalaag wordt aangetast of volledig verdwijnt, verandert het oppervlak van de vuursteen in een matter en doffer uiterlijk? In het vuursteenonderzoek worden verschillende vormen van deze witte patina onderscheiden. Zo spreekt men onder andere ook van melkpatina of porseleinpatina.
Bodemprocessen in Noord-Nederland
Dit type bodemverwering is niet hypothetisch; het kan ook voorkomen in delen van Nederland. Vooral regio’s met relatief zure zandgronden vormen een omgeving waarin ontkalking en chemische etsing mogelijk zijn. Voorbeelden daarvan zijn delen van Drenthe, Friesland en Groningen. In dergelijke bodems kunnen humuszuren en regenwater langzaam reageren met het oppervlak van vuursteenartefacten. Over lange tijd kan dit leiden tot een witte matte patina die niets te maken heeft met gebruik, maar puur met post-depositionele processen, dus veranderingen die optreden nadat het object in de bodem terecht is gekomen.
Glans betekent niet altijd hetzelfde
De nadruk op glanzende oppervlakken in archeologische literatuur komt vooral doordat bepaalde glansvormen duidelijke aanwijzingen kunnen geven over gebruik. Een bekend voorbeeld is Sickle gloss, de karakteristieke glans die ontstaat wanneer vuurstenen messen herhaaldelijk in contact komen met silica-rijke planten zoals graan. Maar wanneer vuursteen uit de bodem wordt gehaald met een matte of doffe uitstraling, betekent dat niet automatisch dat het artefact minder interessant is of dat het oppervlak beschadigd is. Het kan juist een aanwijzing zijn voor langdurige chemische afbraak interactie met de bodem.
Voor verzamelaars, amateurarcheologen en onderzoekers is het daarom belangrijk om onderscheid te maken tussen gebruikssporen en bodemverwering! Een glanzend oppervlak kan wijzen op intensief gebruik of winklak of hyaliet patina maar een dof oppervlak kan ook het resultaat zijn van duizenden jaren bodemprocessen.
De werkelijkheid onder de grond is complexer dan vaak wordt aangenomen. Vuursteen kan polijsten, glanzen, etsen of juist dof worden, afhankelijk van de chemie van de bodem, de vochtigheid en de tijd.
Het idee dat vuursteen altijd glanzende patina ontwikkelt, verdient daarom nuance. Soms vertelt juist een matte, stille steen het langste verhaal.
Bron over patina: hunebednieuwscafe
En dit is in ieder geval een verhaal, waar ik van zeg; het geeft een veel breder dieper beeld dan alleen maar windlakkers uitzoeken of uitselecteren als mp stukken. En eigenlijk ook met artefscttypes koppelen aan menssoort of tradities in chronologische tijdvakken. Ik zag laatst een artefact, als het in Frankrijk wordt gevonden of GB of Nederland dan is het Neanderthaler, echter het is neolithisch, dat was Egyptisch werktuig. Ook droge indruk..Dan is de huidige determinatie niet meer valide..er zijn te veel tegenstrijdigheden..en dan noem ik nog niet eens de selectie omtrent valsheids uitspraken over ‘ stenen’ . Het kan ook te ongeloofwaardig worden..door al deze vastgeroeste denkkaders kunnen wij als ‘zoekers’ op het verkeerde been of liever gezegd op verkeerde oog worden gezet..alles wat niet lak is, wordt , misschien nog onbedoeld, als niet mp , of als niet Neanderthaler uitgeselecteerd en dan ben ik er niet gerust op dat de steentijdpuzzel wordt opgelost..Juist door eens wat meer oog te krijgen voor andere axioma’s , dat je dan ook veel meer antwoorden krijgt..ik krijg soms de indruk, dat alles wat ook maar lijkt qua huidje op de vermeende vervalsingen van Tjerk Vermaning , buiten beschouwing wordt gelaten.. omdat het zonder windlak is of verwering, en dat is een zonde! Ik wijs dan niet alleen op die twee stenen getoond in epistels Gelijkvormigheid Je moet alles bekijken..niet 1 selecteur, want die selecteert op basis van zijn of haar visie of aangeleerde stelling, hoe onvolledig die ook is,..er worden op deze manier dingen niet opgemerkt in veld, De stenen die mij opvallen, zie ik ook nergens in Noord Nederlands boek..zegt dat iets over mij, of de samenstellers van die boeken, of beide? Als lezers enkel dat lezen; alleen die voorbeelden zien en nooit het ‘ andere’ , dan zoekt men beperkt..ik heb zelf te lang met de windkakvisie gewerkt, helaas en daardoor ook stenen teruggezet, waarvan nu blijkt dat het wel minimaal 80000 jaar oud is..en ik wil dat dat wordt voorkomen,..hoeveel zal er niet weggegooid zijn in sloten, klikko o.i.d. omdat de selecteur er niets in zag,..het levert teleurstelling op, en men volgt dat oordeel als schaap dat de herder volgt. Ga zelf denken..let op het opvallende, het afwijkende..stel vragen…
Als het geloven in je met de paplepel is gevoerd is het moeilijk afstand te doen van andere invalshoeken. Ik geef je gelijk in jou benadering. De boekjes verouderen.
Ik heb een leuk verouderd boek van Doctor Otto Hauser over zijn Homo Auricnaciens Hauseri en Homo Mousteriensis Hauseri. Over oude boekjes gesproken dat Hauserie is er nu van af.
Duitsers zeggen het altijd zo mooi. Jemand hat es mit der Muttermilch eingesogen..dat is tenminste nog natuurlijk, die pap is alweer stuk cultureler.
Bij zo’n afbeelding van hunebedcafe zal dat vast en zeker worden betiteld als geofakt, of per ongeluk zo door natuur ontstaan. Misschien komt een andere afbeelding van die website ook nog eens aan bod, waarbij ik zeg; dat is geen geofakt, behoeft dit niet te zijn.. je kunt het ook anders zien. Deze getoonde afbeelding op die site , zo’n vorm vond ik temidden van andere artefacten , dat blijft dan toch hangen op zo’n zoektochtje en je ziet dan zo’n haaks staand etiketje op zo’n website dan het etiket wat ik erop plak….het gaat mij niet om welles, nietes -, wie zich de alziende, alwetende steentijdartefacten- goeroe mag noemen, spelletje, maar het is ook meer bedoeld om stelligheden en misschien wel onvolledige of foute definities, gegeven door geologen of stenen bestudeerders van naam , wat kritischer te bekijken..het gaat om de stenen, niet om titel of jarenlange ervaring, want je kunt het ook 40 jaar lang op onvolledige , foute ervaring hebben geconcludeerd.
Marcel, is dat een cortexschil of melkpatina op die afbeelding?
Goede vraag. Melkpatina wat mij daar van bekend is het niet, wel de kleur van witte melk . Het zal cortex zijn.., wat ik ken van vuursteenknollen, noemt men dat primaire cortexvorming? Ik schaam mij er niet voor om dit secundaire cortexvorming te noemen, dus ontstaan na het maken artefact..het zal niet stroken met wat ik lees, maar,..ik denk zelf ook..
Zit wat in, verweerde cortex kan ook melk-patina verklaren.
En natuurlijk kun je zeggen: dat is geofakt, want het is zo lelijk gemaakt dan, als het wel ooit artefact was, het voldoet niet aan de artefactdefinities en retouchedefinities uit de universiteitsboeken. Hier kon het kennelijk al mee, ik zou er nu nog iemand mee kunnen keelen..hoe zou het toen zijn geweest.? Bewerking opgelost, ik heb ook stukken met zelfde karakteristiek en dan zie ik ook wel ribben in de cortex..ik interpreteer dit als vervaagde ribben, ..een ander zal zeggen ; dat kan niet..iknzeg: helemaal vrij om dat te zeggen, maar ik zit dan anders in de materie..houd het open..
Ik zie er op het eerste oog een functioneel werktuig in terug, met retouche geen geo-artefact.
half fabrikaat en functioneel goed genoeg om te gebruiken?
Iets anders; bestaat er iets qua definitie als secundaire cortexvorming op vuursteennartefacten? Daar lijkt het soms wel op in mijn ogen..iedereen mag totaal anders denken hoor, het us enkel een opmerking..hardop denken..vrij voor iedereen te zien en te lezen..
Een schil ontstaat niet na het ontstaan van vuursteen secundair cortex is geen melk patina zoals ik in het artikel noem.
Lang geleden dat er een leuke discussie is ontstaan op deze website en voor iedereen te lezen.
Zo is dat.
Sucundair cortex?
Ik heb dit nog even vanuit mijn geest wat verduidelijkt, bij ander antwoord Ik zou ern duimpje geven, maar ik krijg melding dat ik geen duimpje kan geven op mijn eigen bijdrage, maar het betreft een bijdrage van jou Ton..of mag ik daar geen duimpje op geven van de IT vleugel of internet wetten ?
Dat had ik ook zit een probleempje in het script een bug ga het oplossen.
Ik bedoel cortex vorming op gemaakt artefact, ik toon nog 1 voorbeeld. En natuurlijk zal dat bij andere geïnteresseerden ‘ slechts’ geofacten zijn. Ik zit daar anders in..ik zal nog 1 opzoeken, je moet het ook maar net aantreffen in veld. Je kunt nog zegen het artefact is gemaakt op zo’n primair cortex stuk, open geest, maar als het nu andersom is; eerst artefact, en nadien de cortex verwering..hoe lang duurt zoiets? Cortex vorming, verwering..wie zag het ooit in zijn of haar ogen ontstaan ?
Bij deze, die een bewerkte stekerfunctie heeft zie ik rechts tot cortex gevormde retouche of bewerking, dus oplossing/ verwering na het maken van artefact. Ook hier de tegenwerping; het is geofact. En dan is de discussie opnieuw doodgeslagen..Dit zijn allemaal stukken in zelfde niet-in-situ omgeving. Het zal elders hebben gelegen ooit..
Deze reken ik er ook bij. ik zag bij de Klaas Geertsma verzameling ook zo’n steen, die is ‘ vers’ het zou goed kunnen dat die een halffabrikaat is en dat deze zwarte het eindprodukt was.., je mag het uiteraard niet zo opvatten of anders zien..het gaat om de discussie en dat mensen 8n het veld zelf erop kunnen letten
Ik plaats hem hier , ik kan bij bewerking de afbeelding niet plaatsen..
Deze zag ik bij Klaas Geerstsma op foto..van dat ding hadden ze iets kunnen maken wat op deze zwarte lijkt, de banen bovenop, zie ik ook bij Klaas Geerstsma. En wederom het is mijn oog of ogen die het een plek geven ..je mag gerust zeggen: flauwekul, maar in ieder geval je kunt er in het veld of bij thuiskomst bij bestudering hierop letten..ik heb z’n zelfde zwart wit, opgelost exemplaar van schaaf, die door Marcel Niekus in zijn veld is gevonden, die heeft dan dezelfde kleur van Geertsma zijn artificieel ding.
Ik zal tzt een plaatje plakken van de schaaf van Marcel Niekus en de zwart witte van mij, die zal ik in dit gedeelte plaatsen, zal dat eens opzoeken
Ik vond hem nog…de zwarte is haast opgelost, verweerd, opgevreten, er zijn kuilen in gevallen..ik zie dat ook op andere artefacten..de vraag is natuurlijk nog wel; vond men het bezwaarlijk dat de begin bewerkingssteen er gaaf uit moest zien, kon het klusje ook gedaan worden met minder mooie stenen en was de omtrek van steen of slechts de rand van functioneel belang. Voor de vingers misschien niet best, snijkans, snijwondjes..en denk ik daarom misschien dat deze zwarte ooit zo modern ogend was als de lichtbruine van Peest / Assen ?
En weet je wat vreemd is? Die zwarte heeft een deel ‘ vers’ en een deel dat gelakt is..De tegenstrijdigheid binnen 1 artefact..
Zo lelijk als de nacht,..niet museaal, maar daar zal de maker of maakster het ook niet voor gemaakt hebben, als het maar functioneel was..
Deze zwart witte doe ik er nog even bij..m.i. artificieel. Er zit ‘m.i. een piepklein getordeerd hoornschelpje in een bewerkt deel..is het een uitgestorven schelpje? Stamt het uit Eemien, gidsschelp, of is dat soort schelpje inmiddels al helemaal geen gidsschelp meer..
Je zou praktisch je vinger in dat gat kunnen steken en makkelijk draaien met de punt in ? Tja waarin ? In hout? Of been? Of ..
De eerste hamer
🔨
Het kan relatie hebben met dit artefact. Zelfde tijd? Wat een verwering bij dat ene stuk dan. De boorkop zou wmbt goed kunnen kloppen, door draaiing is er gebruiks litteken opgekomen, dat is gaan verweren, dat noem ik cortex in tweede lijn, na een artefact fase erop ontstaan
Het heeft ook dat snuitje afbuigend naar 1 kant op de kop , net as dat boortje of hamertje..laat mij eens een hamerbijl zien met deze verwering. Deze onderste is met depressie, daar past de duim in,.de maker heeft kuiltje bewerkt,ik herken het vaker
Deze traditie had ook andere boren. Ik heb er op gelet, ik kan aflezen hoe diep het kon boren. Er zit bij deze keileem op in de poriën, gesignaleerd op een plek waar men vorig jaar mei een een neanderthaler stuk vond ( denkt men dan, ik niet trouwens..)een neanderthaler in Eemien, die het op z’n mesolithisch deed? Of was het in Eemien al meer moderne mens dan Neanderthaler? Herken je het niet, ik begrijp het wel, want als geofact gedetermineerde artefacten staan in geen enkel boek en dat is zonde..het maakt prehistorie onvolledig m.i.
Versteende graafgangen in vuursteen zijn ichnofossielen (sporenfossielen): het zijn geen fossielen van het dier zelf, maar versteende afdrukken van de gangen die bodembewonende kreeftjes miljoenen jaren geleden hebben gegraven in de zachte kalkmodder op de zeebodem.
Hier zijn de belangrijkste kenmerken en ontstaanswijze:
Ontstaan: Vuursteen is gevormd in holtes in de krijtbodem. Graafgangen van kreeftjes vormden gangenstelsels in de modder. Later vulden deze gangen zich met kiezelzuur, dat uiteindelijk hardde tot vuursteen (silex).Uiterlijk: Het zijn vaak langwerpige, kronkelende, buisvormige structuren of knopen in de vuursteenknol.Syringomorpha: Een bekend, specifiek type graafgang dat in Noordelijke vuursteen wordt gevonden, heet Syringomorpha, wat een sporenfossiel is dat eruitziet als een bundel rietstengels.Vindplaats: Deze versteende gangen zijn veelvoorkomend in vuursteen uit de krijtzeeën, onder andere in Zuid-Limburg en in noordelijke zwerfstenen.Dit stuk op de afbeelding is aan de Waal gevonden
Boven aanzicht
Interessant. Ze konden dus ook iets natuurlijks als ‘ handig’ gebruiken. Vinger erop, voor grip,de uitsteeksels wegtikken.. het 1 sluit het andere niet uit..
Deden ze het in Neumark met bot?
https://www.universiteitleiden.nl/nieuws/2025/07/neanderthalers-runden-125.000-jaar-geleden-vetfabrieken
Interessant artikel, maar toch ook hier nog wel de vraag: waar is het Neanderthaler bot? Of het DNA van de Neanderthaler op die plek? Is het er niet? Waarom dan de koppeling aan menssoort Neanderthaler?
Roebroeks was bij dat onderzoek betrokken. Als hij dit leest kan hij er een antwoord opgeven?
Die leest dit niet. Ik heb ook wel emails gestuurd destijds. Een bug? Het is een archeoloog die zelf heeft gezegd op youtube bij presentatie: we hebben amateurarcheologen totaal niet meer nodig. ( ben ik ook niet!) Dat is tenminste eerlijk van hem en veelzeggend..dat zegt mij genoeg..het staat in schril contrast met een Vincent Icke ( Hooglerasr Sterrenkunde), die altijd open geest heeft en heel zeker is van zijn materie zelfs in pensioentijd, en elke vraag omarmt, want hij vindt zijn vak en metier leuk, vul ik dan maar in of Zahi Hawass van de piramides in Egypte, ik heb bij elke mail antwoord gehad van beide..en ook nog uitgebreid en geïnteresseerd..Hier in de Nederlandse archeologie is dat kennelijk anders..het zegt mij voldoende. Mit vielen hohen Herren ist es schlecht Kirsch fressen..zei mijn grootmoeder dan altijd..
Ik was er gewoon slechts geïnteresseerd in. Een paar jaar terug schrijven Frans de Vries e.a: de bladspitsen zijn van Neanderthalers. Decennia lang hetzelfde verhaal. Al sinds de dertiger jaren vorige eeuw. En dan lees ik het boek: geheimzinnigheid is zijn fort, dat gaat over Assien Bohmers. Die Assien Bohmers zei toennal omstrerks dertiger jaren; volgens mij zijn bladspitsen van moderne mensen..hij werd in feite als wappie gezien op dit punt, flauwekul verhaal..en dan is er paar jaar geleden een Duits team geweest en die zeggen op basis van dna : de bladspits hoor bij moderne mens, want bij dat moderne mensbot lagen bladspitsen..en dan denk ik; we plakken altijd de vuistbijl vast aan de menssoort neanderthaler, stel er zijn vuistbijlen bij Neumark gevonden, meteen weer die stelligheid; het zijn neanderthalers…ik denk : en straks is er ander team die vindt er moderne mens dna bij..Dan ga je weer nat met axioma’s en verkeerde uitgangsaxioma’s ..en waarom geen mix van soorten? Ookal vindt men dierbotten die in de tijd van Neanderthaler , wie zegt me dat er toen geen moderne mensen rondliepen hier en in Duitsland? Dat er contact was tussen soorten, men leerde vuistbijlen maken, maar hadden ze dat leerproces nodig? men maakte al honderdduizenden jaren terug vuistbijlen ,ook de moderne mensen.
Artefacten typologiesch in een tijdlijn plaatsen daar begin ik ook van af te stappen.
👍
Soms zie ik ze wel eens. Wetende dat een determinator er niks in ziet, speling natuur, pseudoartefact..ik zie dat anders..
Ik kan nog niet 2 afbeeldingen in een entree uploaden, zelfde stukje van andere kant.Ik herken de bewerking wel, vaak afgedaan als natuurlijke retouche ( naast geofact etiket, vaak de tweede uitweg/ vluchtweg uit lastige vragen)
Het lag bij ander stuk, ik sluit dezelfde maker niet eens uit en die soortgelijke opbouw zag ik ook in twee stukken van Schuilenburg..
Ik weet niet waar de term snavelboor vandaan komt, maar ik noem dat stuk een snavelboor, misschien ook wel omdat op het stenen handvat in mijn ogen een vogelkop zit met snavel, in relief techniek, heel vaag..een snaveltje dat wijst naar de boorkoppunt op stuk..en natuurlijk mag iedereen dit als wolkje kijken betitelen, of pareidolie, maar dat het boor is zal al weer meer applause krijgen
De puzzel
Voor mij duidelijk artefact, dat handvat idee zag ik op twee stukken van Schuilenburg
Het handvat in de steen met die bocht.. ligt zo heerlijk prettig in hand, je kunt druk zetten met draaien of steken. Die twee Schuilenburg ‘ stenen’ van Klaas Geertsma daar denk ik wel vaak aan..voor mij echte artefacten..anderen mogen uiteraard hun eigen weg gaan..
En de vraag is; is het mesolithicum of neolithicum? Als dat het is, dan kunnen er vast en zeker honderden of duizenden stukken als deze worden getoond op de vele in situ plaatsen in Nederland en voor mij Noord Nederland, dus laat eens twintig zien, doe maar 10, na weet je doe eens 4 , op dat getal van honderden en duizenden..zijn ze er? Waarom nooit in boek over neo of meso of jong paleolithicum in Noord Nederland? Wie deden dit dan? Het zullen de kabouters niet zijn geweest wel?
Deze lag in omgeving vande kleinere, maar ook in de omgeving van het op schaafje gelijkende stuk van Marcel Niekus te Peest..ook zwartig met ( secundaire ) cortex..
Glimde die we genoeg?
Het is droog, vers op een deel, maar ook deel glad, glade patina..
Antwoord puzzel. Ja lach er maar om..haha! Ik houd een open geest..Het zal je echt niet opvallen als je er langs loopt.. De vorm valt op, buiten vind je de steen, thuis ontdek je ze, van binnen herken je iets..misschien kunnen mensen hun ‘stenen’ ook eens op die dingen checken , dan gaat steentijd spannend worden en nog weer leuker dan het is..ietwat overdreven, maar bekijk het eens zo..
Je hebt volkomen gelijk open geest benadering de angst cultuur onder de amateurs om niet serieus te worden genomen is compleet door geslagen schande dat hypothese oplopen tot ruzie en demoniseren in Nederland. Daar gaan we op deze website wat aandoen. Ik was in discussie over glimmers met niet de minste geoarcheoloog Alexander Binsteiner en hij voelde hem al aan komen, was niet zijn expertische 😉
Ging over bodem dulling noord- Nederland en Duitsland. Maar gaf in het gesprek aan dat het dof worden kan in de context die, afhankelijk is met climaat water bodem en tijd maar ook de glimers ontstaan.
Je gaat wel een beetje van de paden van bosbeheer af art 416 verboden gebiedt. Maar sommige vinden juist daar nieuwe aanwijzingen.
De boorkop zie ik ook op andere stukken, die als geofakt kunnen worden opgevat maar dat m.i. niet zijn..
Als ik goed begrijp zijn die vuurstenen met graafgangen die jij toont bewekt tot boor?
Die onderste m.i. wel..alsof het schroefdraad heeft , het zou gebruikt kunnen zijn om gaten te draaien in geweibot, of bot of hout, eerst kleine boortjes, stekers en dan de steeds grotere erin.., die andere zonder gat , heeft bewerking..ik vraag Ai ook wel eens..die spreekt over oude steentijd, maar Ai vind ik niet valide..
Hele praktische traditie..
In mijn ervaring en kennis zie ik cortex als Iers anders dan witte patina. Cortex zie ik op vuursteenknollen. Dat is ‘m.i. geen kalk, maar verweerde vuursteen. Cortex als verweerde vuursteen, zie ik als primaire cortex, het is ontstaan in tijd dat de mensenhand er niks mee deed of heeft kunnen doen..van nature verwering.. vervolgens pakt ienand een stuk vuursteen, dat kan ook afgeslagen stuk zijn , dat wordt bewerkt , het is zwart van kleur, men deponeert het en vervolgens gebeurt hetzelfde als bij de Cortex vorming bij de natuursteen, ik noem een bewerkt artefact waar op zijden Cortex opnieuw is gevormd secundaire cortex..dus na bewerking..cortex ontstaat bij beide als gevolg van ‘ iets anders’ als gevolg..
De afbeeldingen laten witte pagina zien cortex is id anders.
Cortex is bij mij ook niet hetzelfde als melkpatina..cortex zie ik op vuursteenknollen, de buitenkanten is het te vaak te vinden, ik zie dat als verweerd vuursteen, opgelost..wittig van kleur, een gevolg ..het was zwart en verweert dan tot wit of grijzige korts of laag, net witte schimmel..
“Op 15 maart had mijn website 25 nieuwsgierige bezoekers, laat van je horen! 😉”
Ik had op mijn site 82 unieke bezoekers, de bijdrages 132 keer bekeken..stijging van 8000% en 13000% ..en het gaat er niet om om mensen af te zeiken..ik geloofde ook erg in de stelligheid van bepaalde archeologen. Als het gaat om de Vermaningstukken zat ik begin 2008 tot 2010 echt nog met gedachte; het kon gemaakt zijn bij de Gamma..ik kan zo’n D Stapert ook nog wel snappen als hij toen zei; het zijn vervalsingen. Het kan best zijn dat als ik in zijn schoenen had gestaan en vanuit zijn ogen het had gezien dat ik hetzelfde had gezegd; vervalst..ik had trouwens niet het gelijk gaan halen via de rechter, ik pak zoiets anders aan..maar ik had zeker met mijn ervaring in veld in de jaren erna wel mijn opvatting gecorrigeerd., en omgedraaid,: Vermaning artefacten, allemaal ( !) zo echt en authentiek als maar kan..ik zit ook niet in die matrix, voor mij is het makkelijker…zou ik ooit met zo’n opvatting ooit nog kunnen promoveren? Of is het bij proefwerk / tentamen meteen een paal! ( paal is rapportcijfer; 1) want het ligt niet zo lekker in de groep ( politiek) Ik heb niet de wijsheid in pacht, ik weet helaas niet alles, maar als het niet lekker voelt, de gutfeeling zegt; he deugt niet, het is minimaal onvolledig qua axioma’s dan zeg ik het wel..en nogmaals ik heb echt diep respect voor Marcel Niekus, ik wens hem en zijn medezoekers veel succes in zijn velden en dat er veel gevonden moge worden